Kahramanmaraş sarsıntılarının birinci günlerinde Kızılay iştirakinin, deposundaki çadırları para karşılığı Ahbap Derneği’ne sattığı ortaya çıktı. Derneğin kurucusu Haluk Levent, “Kızılay Çadır ve Dokumacılık A.Ş ile mutabakatın akabinde 2050 tane çadırın zelzele bölgesine gönderildiğini” açıkladı. Kızılay Çadır ve Dokuma A.Ş’nin çadırları sarsıntı bölgesine göndermek yerine satması reaksiyon topladı. Bunun üzerine bir açıklama yapan Kızılay Lideri Kerem Kınık, Ahbap ve Kızılay’ın işbirliğinin “ahlaki, akılcı ve yasal” olduğunu savundu.
İddia birinci olarak Cumhuriyet gazetesi müellifi Murat Ağırel tarafından gündeme getirildi.
Murat Ağırel dün yayımlanan haberinde, “Kızılay, zelzelenin üçüncü gününde Ahbap’a 46 milyon TL’lik çadır satışı yaptı” argümanını ortaya koydu.
İddiaları Kızılay’a sorduğunu kaydeden Ağırel, Kızılay’dan “Çadır üretiminin devamını sağlamak için ham unsur bedelinin kabul edildiği” cevabını aldığını yazdı.
Ağırel Kızılay’a, “Kızılay 6 Şubat tarihinde ne kadar çadıra sahipti? Kaç çadır dağıttı? Ahbap isimli kuruluşa çadır sattı mı? Satış ölçüsü kaç adet ve fiyat nedir? Öbür kurumlara çadır satışı gerçekleşti mi? Kızılay hangi vakıf ve derneklere erzak yardımı yaptı? Ölçüsü ne kadardır? Kızılay çadır fabrikasında ve konteyner fabrikasında kaç adet stok vardı? Bu stoklar nerelere dağıtıldı?” sorularını yönelttiğini belirtti.
Ağırel, haberinde Kızılay’dan aldığı cevabı da paylaştı.
Buna nazaran Kızılay, Türkiye Afet Müdahale Planını (TAMP) kapsamında barınma konusunda “destek kuruluş” niteliğinde olduğunu belirtti, “Kızılay, TAMP’ın kendisine yüklediği dayanak kuruluş niteliğinden kaynaklı olarak kendi stoklarında afet öncesi 40 bin adet kadar çadır tutmaktaydı. Daha sonra temin ettikleri ve temaslarından gelenlerle birlikte afet sonrası 54 bin adet çadırı AFAD buyruğuna vermiştir. Bu çadırların tamamı AFAD uyumunda afet bölgesinde dağıtılmıştır” dedi.
Habere nazaran Kızılay’ın açıklaması şöyle devam etti:
“Kızılay Çadır ve Dokuma hem Kızılay’a (boşalan bu stokların yerine konulması için) hem AFAD’a (AFAD, yalnızca Kızılay’ın üretimine bağlı olmayıp, özel kesimden de barınma üniteleri tedarik etmektedir) hem de BM kuruluşları ve insani yardım kuruluşlarına çadır imal edip teslim etmektedir.
“Ahbap Derneği de bağışçılarından temin ettiği kaynakla bölgede yaşanan barınma muhtaçlığına dayanak olmaya karar vermiş, bu noktada Kızılay’dan temin ettiği çadır kapasitesini AFAD’ın göstermiş olduğu noktalara sevk etmiştir. Kızılay bu süreci afetzedelerin barınma muhtaçlığının bir an evvel çözülmesi açısından değerlendirmiştir. Çadır üretiminin devamını sağlamak için de ham unsur bedelini kabul etmiştir.“
Haluk Levent: Kızılay Çadır ve Dokuma A.Ş’den 2050 çadır aldık
6 Şubat’taki zelzelelerin akabinde bölgeye çadır gönderebilmek için çeşitli firmalarla irtibata geçtiklerini söyleyen Levent, firmaların en erken 1 hafta içerisinde çadır gönderebilecek durumda olduklarını, bunun üzerine Kızılay iştiraki Kızılay Çadır ve Dokumacılık A.Ş ile bağlantıya geçtiklerini ve şirketten çadır aldıklarını açıkladı:
“O tarihte irtibata geçtiğimiz firmalarda çabucak o sabah zelzele bölgesine gönderebileceğimiz çadırlar yoktu. En erken 1 hafta içinde yetiştireceklerdi.
“Arkadaşlarımız, Kızılay’ın iştirakinde olan Kızılay Çadır ve Dokumacılık A.Ş ile görüşme gerçekleştirdiler. Ellerinde 2050 adet olduğunu öğrendiğimiz çadırların kontratını çabucak yaptık ve sonraki sabah 2050 tane çadırı zelzele bölgesine gönderdik.”
Levent, Erzincan’dan 8 tır ile 1232 adet çadırın Adıyaman ve Kahramanmaraş’a; Ankara’dan da 8 tır ile 918 adet çadırın Hatay’a gönderilmek üzere 10 Şubat’ta yüklendiğini ve tıpkı gece dağıtıldığını kaydetti.
Kızılay Lideri Kınık: Ahbap ve Kızılay işbirliği ahlaki, akılcı ve yasaldır
Kızılay Lideri Kerem Kınık, tartışmaların akabinde Twitter’dan yaptığı açıklamada, Kızılay Çadır ve Tekstil’in Kızılay’ın TAMP çerçevesinde belirlenen minimum çadır stok düzeyini garanti etmekle yükümlü olduğunu ve kamu ile memleketler arası kuruluşların taleplerini ürettiğini, satışlardan elde ettiği gelirleri Kızılay’a aktardığını, Kızılay’ın da afetler için gerekli olan çadır ve insani yardım gereçlerini ürettirerek depoladığını ve gereksinim anında vatandaşlara fiyatsız dağıttığını açıkladı.
Kınık açıklamalarını şöyle sürdürdü:
“Ahbap Derneği de Kızılay’ın yurt dışı bir kuruluş için ürettiği logosuz 2050 çadırı afetin birinci günlerinde Kızılay Çadır ve Dokumacılık AŞ’den maliyetine tedarik ederek AFAD’ın gösterdiği yere sevkedip depremzedelerin hizmetine sunmuştur.
“Kızılay Çadır ve Dokumacılık AŞ’de Ahbap derneğinden aldığı kaynağı çadır hammadde tedariği için ayırmış ve üretilecek çadırları da Kızılay aracılığı ile fiyatsız olarak depremzedelerin istifadesi için planlamıştır.”
Ahbap ve Kızılay’ın işbirliğinin “ahlaki, akılcı ve yasal” olduğunu savunan Kınık, zelzele bölgesinde kurulan çadırlar hakkında şu bilgileri verdi:
Tepkiler ne oldu?
Kızılay iştirakinin çadırları bölgeye göndermek yerine bir derneğe satmasına reaksiyon gösterenlerin yanı sıra Ahbap Derneği’nin Kızılay’dan çadır almasını eleştirenler de oldu.
Levent tenkitlere, “Biz o akşam herkes can sıkıntısında soğuktan donarken ‘Bu çadırları satın almalı mıyız ya da almamalı mıyız?’ lüksüne sahip değildik olamazdık da. Ve satın alıp bölgeye gönderdik. Yaptığımız her süreç yasal ve doğru” cevabını verdi.
Levent’in Kızılay iştirakinden çadır satın alındığını doğrulamasının akabinde gazeteci Murat Ağırel Twitter hesabından, “Burada problem Ahbap’ın çadır alması değil Kızılay elindeki çadırı sarsıntı bölgesine göndermek yerine neden satmakla uğraşıyor. Akıl alacak üzere değil. Bu kadar bağışı neden alıyorlar o vakit?” dedi.
CHP Sözcüsü Faik Öztrak, “Deprem yaralarını saran Kızılay’dan, sarsıntı fırsatçılığı yapan Kızılay’a… Çürütmedik paha ve kurum bırakmadılar” açıklamasını yaptı.
Halkların Demokratik Partisi (HDP), “Halkımızı enkaz altında bırakan; vefata, soğuğa, açlığa mahkûm eden iktidar ve kontrolündeki Kızılay, bu türlü bir devirde bile utanmadan çadır ticaretini savunuyor. Kederi halk değil rant olan Kızılay’ın bahse ait açıklaması çürümüşlüğün vesikasıdır” bildirisini paylaştı.
Türkiye Personel Partisi (TİP) Kemal Kınık’ın fotoğrafı ve Kızılay etiketi ile “Kâr etme, istifa et!” yazısını paylaştı.
Gelecek Partisi önderi ve Eski Başbakan Ahmet Davutoğlu, “O çadırlar fiyatsız olarak bölge halkına ulaştırılmalıydı” dedi.
DEVA Partisi’nden Mustafa Yeneroğlu, “Yurt dışından çadır arıyoruz sarsıntı ülkesinin stokunda kâfi çadır olmadığı için. Aslında bundan daha büyük rezalet olamaz ve yalnızca bu sebeple hükümetin istifa etmesi gerekirdi. Üzerine millet soğuktan donarken Kızılay’ın içerde çadır sattığı kimin aklına gelirdi?” sözlerini kullandı.
CHP İzmir Milletvekili Tuncay Özkan Twitter hesabından, “Millet çadır için kuyruklarda beklerken, Kızılay elindeki çadırları satmakla meşgulmüş. Biz de bu vicdansızlığı not ettik!” sözlerini kullandı.
CHP İstanbul Milletvekili Mahmut Tanal, “Bunun hesabını millet soracak…” dedi ve Cumhuriyet savcılarını harekete geçmeye çağırdı.
CHP Parti Meclisi Üyesi Candan Yüceer, “Kızılay’ın depremzedeler çadır beklerken 2 bin 50 çadırı satmak için depolarında tuttuğu ortaya çıktı! 155 yıllık, milletimizin dişinden tırnağından artırdığını bağışladığı bir kurumu düşürdükleri hale bakın…” dedi.
Kızılay Çadır & Dokuma hakkında ne biliniyor?
Kızılay’ın internet sitesine nazaran, Kızılay Çadır & Dokuma bir Kızılay Yatırım iştiraki ve elde edilen gelirlerin tamamı Kızılay’a aktarılıyor ve insani yardım faaliyetlerinde kullanılıyor.
Sayfada, çadır dikim tesisinin afetlerden etkilenen insanlara barınma alanında da yardım edebilmek maksadıyla, Kızılay tarafından 1954 yılında kurulduğu ve yıllar içinde büyüdüğü kaydediliyor.
