ABD Başkanı Donald Trump, Ukrayna’da altı hafta süren ateşkes müzakerelerinden dolayı Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’e ‘çok kızgın olduğunu’ söyledi.
NBC News ile mülakatında Trump, Rus önderin, Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy’nin “güvenilirliğini sorgulamasına” öfkelendiğini kaydetti.
Kremlin idaresi ise “ABD ile çalışmaya devam ettiklerini” belirterek Trump’a karşılık verdi.
Kremlin sözcüsü Dmitry Peskov, “Her şeyden evvel bağlarımızı inşa etmek için ABD tarafıyla çalışmaya devam ediyoruz” dedi.
Trump 30 Mart’ta verdiği röportajda, Putin’in ateşkes anlaşmasın yanaşmaması durumunda, Rus petrolünü alan ülkelere yüzde 50 gümrük vergisi uygulama tehdidinde bulundu.
Trump, “Eğer Rusya ve ben, Ukrayna’da kan akmasını durduracak bir muahedeye varamazsak ve şayet ben bunun Rusya’nın kusuru olduğunu görürsem, Rusya’dan çıkan tüm petrole yönelik ek vergiler uygularım” dedi.
Trump’ın sözleri Rus medyasında da yankı buldu. Kremlin yanlısı Moskovsky Komsomolets gazetesi, ABD liderini eleştiren bir yazı yayımlayarak, Trump’ın Ukrayna’nın Rus güç altyapısını vurmasını engelleme “taahhütlerini” yerine getirmediğini savundu.
Bu açıklamalar, Trump’ın Putin’e yönelik şimdiye kadarki konuşmalarının tonunda önemli bir değişim olduğu manasına geliyor.
Avrupalı başkanlar, Ukrayna müzakereleriyle ilgili Trump’ın Putin’e sıcak iletiler vermesine dönük tasalarını iletiyordu.
Son altı haftada dünya, ABD-Ukrayna-Rusya bağlarında değerli gelişmelere sahne oldu.
Trump evvel Zelenskiy ile Beyaz Saray’da dünyayı sarsan bir tartışmaya girişti. Akabinde Putin’in taleplerine yeşil ışık yaktığı manasına gelen bir hal sergiledi.
Bugünkü açıklamalar, ABD’nin Rusya’ya yönelik “tehditkar” bir söyleme geçiş yapması açısından dönüm noktası teşkil edebilir.
Trump mülakatta ayrıyeten, Rusların kendi kızgınlığından haberdar olduklarını söyledi, fakat “Putin’le güzel ilgileri olduğunu” da vurgulamayı ihmal etmedi. Trump, “Eğer gerçek adımı atarlarsa kızgınlığım süratlice geçer” dedi.
Trump, Putin ile bu hafta tekrar görüşeceğini de ekledi.
‘Yeni gümrük vergilerinden tüm ülkeler etkilenecek’
Gümrük vergileriyle ilgili yeni açıklamalarda bulunan Trump, bu hafta açıklayacağı yeni ticari tarifelerin sırf ABD ile en büyük ticaret açığına sahip ülkeleri değil, tüm ülkeleri etkileyeceğini söyledi.
Trump, Çarşamba günü “Amerika’nın Kurtuluş Günü” olarak isimlendirdiği günde büyük çaplı ithalat vergilerini açıklamaya hazırlanıyor.
Bu tedbirler, Washington’un daha evvel alüminyum, çelik ve araçlara uyguladığı gümrük vergilerinin yanı sıra, Çin’den gelen tüm mallara yönelik artırılmış vergilerin üzerine eklenecek.
Trump, başkanlık uçağı Air Force One’da gazetecilere yaptığı açıklamada tarifelerle ilgili olarak, “Bütün ülkelerle başlarsınız” sözlerini kullandı.
Ancak idaresinin, öbür ülkelerin ABD’ye davrandığından “çok daha cömert” ve “daha nazik” olacağını söyledi.
Trump geçen hafta gümrük vergilerinin azaltabileceğini öne süren bir açıklama da yapmıştı.
Beyaz Saray iktisat danışmanı Kevin Hassett de kısa mühlet evvel Fox Business kanalına yaptığı açıklamada, gümrük vergilerinin ABD ile en büyük ticaret açıklarına sahip 10 ila 15 ülkeye odaklanacağını, lakin bu ülkeleri isimlendirmediğini söylemişti.
Trump, gümrük vergilerini ABD iktisadını adaletsiz rekabetten muhafazanın ve Amerika için daha yeterli ticaret kuralları elde etmenin bir yolu olarak görüyor.
Hafta sonu boyunca Trump’ın danışmanları, planlanan gümrük datalarının trilyonlarca dolar gelir sağlayabileceği ve ABD’de istihdam yaratabileceği görüşünü yineledi.
Baş ticaret danışmanı Pete Navarro, tarifelerin getireceği büyük gelirleri işaret etti.
Tüm araba ithalatına uygulanacak verginin, 240 milyar dolarlık bir ticaretten 100 milyar dolar gelir sağlayabileceğini belirten Navarro, planlanan tüm gümrük vergilerinin, ABD’nin toplam mal ithalatının yaklaşık beşte biri kıymetinde, 600 milyar dolar gelir getirebileceğini ekledi.
Beyaz Saray’ın geçen hafta yayımladığı bir bilgi notu, tüm ithalata uygulanacak yüzde 10’luk bir gümrük vergisinin ABD’de neredeyse 3 milyon iş yaratabileceğini öne sürdü.
Öte yandan bir ticaret savaşı ihtimali piyasaları huzursuz ediyor ve ABD’de bir sakinlik korkusu yaratıyor.
Pazartesi sabahı Asya’da Japonya’nın Nikkei 225 endeksi yaklaşık yüzde 4 oranında düştü, Hong Kong’daki Hang Seng yüzde 1,2 gerilerken Güney Kore’nin Kospi endeksi yaklaşık yüzde 2,5 kayıp yaşadı.
Bu durum, ABD ile ticaret siyasetleri konusunda muahedeye çalışmak isteyen tüm ülkeler için riskleri artırıyor, buna İngiltere de dahil.
Ancak AB ve Kanada üzere başka bölgeler, misilleme olarak bir dizi ticaret tedbiri hazırladıklarını duyurmuştu.
